O patronie


Wincenty Witos – patron naszej Szkoły

 

DZIECIŃSTWO

Wincenty Witos, był synem ubogiego właściciela z Wierzchosławic . Urodził się 21 stycznia 1874. Witos przeżył dzieciństwo w ubogiej chacie i w nędzy. Jego ojciec posiadał duże morgi dość lichej ziemi. Gdy mieli już własną krowę Wicek musiał ją pasać , a przez to nie chodził do szkoły. Do szkoły trafił w dziesiątym roku życia. Matka zaprowadziła go do nauczyciela, ciesząc się, że pozwolił , aby jej syn jeszcze przez parę miesięcy mógł zajmować się krową i nie uczęszczać do szkoły. Wcześniejszemu rozpoczęciu edukacji stanął na przeszkodzie brak butów i odpowiedniego ubrania. Wicek uczył się doskonale, pamięć miał chłonną. Stał się miłośnikiem książek, które czytał w ogromnych ilościach. Czytał wszędzie, przy każdych sposobnościach. Czytał bardzo dokładnie, tak, jak dokładnie starał się wszystko robić, czego się podejmował. Nauka okazała się dla niego najciekawszą zabawą, zwłaszcza, że niewiele czasu poświęcał na dziecinne igraszki. Matka i ojciec niewiele mogli uczynić dla rozwoju dziecka, nie nalegali by się pilnie uczył. Z niecierpliwością czekali, by dziecko podrosło i podjęło się jakiejś pracy.

 

MŁODOŚĆ

Po krótkim okresie nauki ojciec wziął Wicka ze sobą do pracy w lesie księcia Sanguszki. Przyszły wódz chłopski został sanguszkowskim drwalem, a zatem robotnikiem, ale z psychiką chłopską. Dopiekała mu krzywda społeczna i pogarda, która otaczała najbiedniejszych na wsi. Postanowił pracą usilną, ponad siły, wyrwać się z tego kręgu poniżenia. Po latach napisze:

„Przyrzekałem też sobie niemal codziennie, rzucić się do każdej ciężkiej, choćby najdłuższej i wytężonej pracy, w której albo uda mi się zdobyć stanowisko, jakie posiadają drudzy, albo też w niej zginąć, a takiego życia w poniżeniu nie prowadzić”

Wraz z ojcem karczował las, obrabiał drewno a obok tego wykonywał wszystkie prace w polu i gospodarstwie. Zarabiali nadzwyczaj marnie, choć wspominał – „praca ta była niezwykle ciężka i wyczerpująca, toteż nieraz prawie zupełnie upadałem ze znużenia, oczy mi zachodziły mgłą, a w głowie odczuwałem dotkliwy ból”

W tym okresie ukształtowały się w nim charakterystyczne cechy, zarówno fizyczne jak i psychiczne.

 

DZIAŁALNOŚĆ

Do polityki trafił Wincenty Witos przez Przyjaciela Ludu – pismo ludowe, które zaprenumerował. Pierwsza jego korespondencja w tej gazecie ukazała się w 1896 roku.

W 1905 roku został wybrany członkiem rady powiatowej w Tarnowie, a w 1908r. wójtem i urząd ten pełnił niezależnie od sprawowania funkcji państwowych, aż do 1931 roku, kiedy to został usunięty z wójtostwa przez wrogie mu urzędy sanacyjne. W 1908 roku wybrano go do Sejmu Krajowego we Lwowie, a w 1911 roku do parlamentu wiedeńskiego. W roku 1913 został wiceprezesem PSL – „Piast”.

W czasie I wojny światowej Witos był już politykiem doświadczonym i znanym. 16 czerwca 1917 roku wygłosił w parlamencie wiedeńskim pamiętną mowę, w której domagał się Polski niepodległej, zjednoczenia wszystkich jej ziem. Z chwilą rozpadu Austro-Węgier jesienią 1918 roku, w Galicji powstała Polska Komisja Likwidacyjna, stanowiąca swego rodzaju rząd tymczasowy, na czele którego stał Witos. Niespełna dwa lata później, w lipcu 1920 roku, na prośbę Józefa Piłsudzkiego, objął Witos premierostwo rządu w Warszawie. Rząd Witosa trwał do połowy września 1921 roku, kiedy to podał się do dymisji.

W maju 1926 roku po raz trzeci Witos utworzył rząd, który kilka dni później został obalony w wyniku zamachu Piłsudzkiego. Po zamachu majowym Witos stał się jednym z głównych przywódców opozycji.

Wincenty Witos zmarł 31 października 1945 roku.

 

KALENDARIUM

1874 rok Urodziny W. Witosa.

1896 rok Pierwsza korespondencja W. Witosa z gazetą „Przyjaciel Ludu”

1905 rok W. Witos został członkiem rady powiatowej w Tarnowie.

1908 rok Wybór W. Witosa do sejmu Krajowego we Lwowie.

1911 rok Witos jest posłem do Parlamentu Wiedeńskiego. Równocześnie został przyjęty do władz Polskiego stronnictwa Ludowego.

1913 rok Witos zostaje wiceprezesem PLS- „Piast”

II 1915 rok W. Witos nielegalnie udaje się do Szwajcarii na rozmowy z I. Padarewskim.

16VI1917 rok Witos wygłasza w Parlamencie Wiedeńskim pamiętną mowę, w której domagał się Polski niepodległej i zjednoczenia wszystkich jej ziem. Jednocześnie po raz pierwszy wygłosił mowę w j. polskim, a obowiązujący był j. niemiecki.

1918 rok Witos staje na czele polskiej komisji Likwidacyjnej w Galicji, stanowiącej tymczasowy rząd dla tej dzielnicy.

VII 1920 rok Na prośbę Józefa Piłsudzkiego (wówczas naczelnika państwa) objął premierostwo w Warszawie.

IX 1921 rok Witos podaje się do dymisji.

V 1923 rok Witos ponownie premierem.

1926 rok Po raz trzeci Witos utworzył rząd.

1930 rok Witos aresztowany .

1939 III rok Po zajęciu Czechosłowacji przez Niemców Witos nielegalnie wraca do kraju.

16IX 1939 rok Niemcy aresztują W. Witosa.

III1941 rok Witos, aż do końca okupacji przebywa w swojej rodzinnej wsi pod nadzorem Niemców.

1944 rok Niemcy próbują namówić W. Witosa, aby podpisał odezwę przeciw Związku Radzieckiemu.

31 X 1945 rok Wincenty Witos umiera. Bolesław Bierut udekorował trumnę Krzyżem Grunwaldu III stopnia.

 

Na podstawie kronik szkolnych opracowali: Dominika Kowalska i Damian Olszacki